أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

501

قانون ( فارسى )

3 - بيخ سوسن . 4 - زراوند نر و ماده . 5 - فلفل هر سه نوع سياه و سفيد و فلفل دراز . 6 - خردل . 7 - ترتيزك . 8 - دانهء جواشير . 9 - كوشنه . 10 - دارچين خطايى . 11 - سنبل . 12 - سير بيابانى كه در چنين حالتى بسيار مفيد است . ممكن است گاهى نياز باشد كه چيزى از مخدّرات را همراه دارو كنى ! از اين داروهاى ساده كه گفتيم مادر داروها هستند ، مىتوانى شربتها ، داروهاى پاشيدنى ، ضمادها كه با ابر مرده باشند ، درست كنى و به كار برى ! مىتوانيم از داروهاى ساده ، روغنهايى بگيريم كه اثر دارو را به بيمار مىرسانند و اين داروها كه روغن معالج اين حالت از بيماريها را از آن استخراج مىكنيم ، عبارتند از : سوسن ، نرگس ، بابونه ، حنا ، سنبل رومى ، غار ، كه روغن آنها بسيار اثربخش است و به‌ويژه در وقتى كه بيمارى شروع به پايين آمدن كرده است . گاهى بايد داروهايى را با روغنهاى نامبرده بياميزى كه تأثير دارو بيشتر باشد . داروهاى آميزشى با روغنهاى مانند : صمغ صنوبر ، انواع پيه ، بارزد ، شكوفهء گورگياه ، سنگل ميشى ، شنبليله ، غار ، مقل ، و امثال آنها . اگر بيمار زياد تب دارد داروى بسيار گرمىآور تجويز مكن ! كه بيمار از سوء مزاجى كه دارد ناتوان مىشود و نيرو چندان نمىماند كه بتواند ماده را از راه دهان بيرون راند . بعد از تركيدن ورم و در روزهايى كه بيمار خود را سبك‌بال پندارد ، تو كوشش كن كه چرك چكيده از تركيدهء ورم را به سوى سينه برانى ! اگر حدس زدى كه بيمار ذات الجنب داراى ماده‌اى بسيار است و در مدّت چهل روز و دوروبرهاى چهل روز پاكسازى نمىشود و به سل مبتلا مىگردد ، حتما بايد داغ بگذارى . و اينك شرح چگونگى داغ‌گذارى : ابزار بسيار باريك داغ‌گذارى را در سينه فرومىكنى كه ماده را بركشد و كم‌كم و به تدريج آن را بيرون بياورد ، و بايد ابزار داغ‌گذارى را با عسلاب بشويى و در حال خارج ساختن آن از سينه بايد احتياط كنى و يواشكى بيرون بياورى ، هرگاه ديدى كه چرك نمانده و كاملا پاكسازى شده است ، بايد توسط ابزار و داروى جوش‌دهنده زخمى را كه از اثر ابزار داغ‌گذار ايجاد كرده‌اى ، جوش دهى ! بايد داغ را بر جايى فرو كنى كه آشكارا مىدانى چرك ورم در آنجا جمع شده است و اين را به